ZDROWE SERCE

Jeśli dbasz o swoje serce, żyjesz w typowym dla naszych czasów stresie i tempie, chcesz zapewnić przyszłość sobie i swoim najbliższym, w Twojej rodzinie występowały problemy związane z miażdżycą i chorobą niedokrwienną serca to poniższy pakiet adresowany jest właśnie do Ciebie. Jeżeli przebyłeś incydenty związane z układem sercowo-naczyniowym i jesteś pod opieką swojego lekarza, poniżej znajdziesz uzupełnienie informacji, które już uzyskałeś.

Homocysteina
Podwyższone stężenie homocysteiny bezpośrednio łączy się z możliwością uszkodzenia ściany naczyń, a więc również wystąpienia stanów zatorowo-zakrzepowych, a także CVD. Stężenie homocysteiny jest uzależnione od dowozu witamin B12 i kwasu foliowego. Ponadto obserwuje się genetycznie uwarunkowane zaburzenia przemian homocysteiny u nosicieli mutacji w genie MTHFR. W takich przypadkach niezbędne staje się uzupełnianie niedoborów głównie kwasu foliowego. Wzrost stężenia homocysteiny może wyprzedzać pojawienie się niedoborów witamin uchwytnych w badaniach laboratoryjnych. Dieta osób z wysokim stężeniem homocysteiny powinna być zdecydowanie wzbogacona w warzywa i owoce.

Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6
Kwasy te określane są jako niezbędne ponieważ ludzki organizm nie posiada możliwości ich syntezy. Muszą być dostarczane z pożywieniem. Chociaż niezbędne są obie grupy zazwyczaj spożywane są w zdecydowanej przewadze kwasy omega-6. Najbardziej pożądanym wydaje się być stosunek 1:1 pomiędzy kwasami omega-6 i omega-3. Najczęściej jednak obserwuje się stosunek sięgający nawet 26:1. W prowadzonych ostatnio badaniach udokumentowano, że kwasy omega-3 (w prawidłowej proporcji) mogą obniżać stężenie triglicerydów, obniżać ryzyko CVD, zmniejszać ryzyko choroby Alzheimera, a także normalizować ciśnienie tętnicze krwi i ograniczać procesy zapalne. Zbilansowana dieta zawierająca oleje roślinne i ryby pozwala normalizować stężenie kwasów omega-3 i omega-6.

CRP ultraczułe (hs-CRP, us-CRP)
Należy do białek ostrej fazy. Wzrost stężenia obserwuje się w przypadkach: zakażenia bakteryjne, oparzenia, urazy, choroba nowotworowa, zawał mięśnia sercowego, niektóre choroby autoimmunologiczne. Ze względu na krótki okres półtrwania może być wykorzystywane do monitorowania leczenia chorób. hs-CRP jest wykorzystywane do oceny ryzyka CVD i zawału. Dodatkowo jest uznawane za czynnik ryzyka. W celu pełnego wykorzystania prognostycznego znaczenia hs-CRP badanie należy wykonać przy braku objawów stanów zapalnych i powtórzyć po upływie 2-3 tygodni.

Apolipoproteiny A i B
Apolipoproteiny są białkami odpowiedzialnymi za transport i wtórnie metabolizm lipidów. Niedobory Apo-A oraz podwyższone stężenie Apo-B stanowi istotny element w diagnostyce i ocenie ryzyka powikłań miażdżycy. Wczesne wykrycie zaburzeń zdecydowania ułatwia redukcję ryzyka powikłań miażdżycy. Apolipoproteina A-1 parametrem użytecznym przy kalkulowaniu wskaźnika przeżycia lub ryzyka u osób z przebytym zawałem lub chorobą naczyń obwodowych. Apo A-1 przenosi cholesterol z tkanek ponownie do wątroby gdzie podlega on dalszym przemianom. Dzięki temu utrzymuje tętnice wolne od cholesterolowych blaszek miażdżycowych. Apo A1 jest główną proteiną HDL. Obniżone stężenie Apo A1 występuje w przebiegu stosowania diety bogatej w cukry, palenia tytoniu I jest wczesnym wskaźnikiem choroby naczyń wieńcowych. W celu podniesienia stężenia należy unikać palenia tytoniu, spożywać mniej cukrów, zwiększyć udział ryb w diecie, uzyskać redukcję masy ciała, prowadzić 30-60 minutowe ćwiczenia fizyczne codziennie. Apolipoprotein B jest białkiem cząsteczki LDL cholesterolu. Pomiar stężenia Apo B jest lepszym wskaźnikiem ryzyka miażdżycy aniżeli LDL cholesterol. Apo B może być oceniane wspólnie z innymi parametrami lipidowymi w przypadku oceny ryzyzka miażdżycy, CVD oraz u osób z obciążającym wywiadem, wywiadem rodzinnym, a także u pacjentów z hiperlipidemią, szczególnie w przypadku podwyższenia stężenia triglicerydów. Bywa również wykorzystywany w monitorowaniu leczenia zaburzeń lipidowych. Podobnie jak inne parametry pomimo, iż stężenie Apo B jest uwarunkowane genetycznie podlega modyfikacji dietą, wysiłkiem fizycznym oraz lekami.

Profil lipidowy
Pod określeniem profil lipidowy rozumiane jest badanie stężenia cholesterolu całkowitego, LDL-cholesterolu, HDL-cholesterolu, triglicerydów. Cholesterol jest związkiem chemicznym wytwarzanym w organizmie jako połączenie lipidów i steroidów. Dla organizmu jest niezbędny w zakresie budowy błon komórkowych i hormonów jak testosteron i estrogeny. Około 80% cholesterolu jest wytwarzane w wątrobie, pozostałe 20% pochodzi z diety. Głównym źródłem cholesterolu są: mięso, drób, ryby i nabiał. Pokarmy jak wątroba są szczególnie bogate w cholesterol podczas gdy pokarmy roślinne nie zawierają go zupełnie. Cholesterol pochodzący z diety jest wchłaniany w jelitach i magazynowany w wątrobie. Wątroba bierze udział w regulacji gospodarki lipidowej wpływając na stężenie cholesterolu we krwi.
LDL-cholesterol często nazywany jest „złym cholesterolem” ponieważ wiąże on się z podwyższonym ryzykiem CVD. Lipoproteiny LDL powodują tworzenie się cholesterolowej blaszki miażdżycowej w ścianie naczynia. Stan taki doprowadza do pogrubienia ściany naczynia, zwężenia światła tętnicy. Stan taki nazywany jest miażdżycą naczyń. Obniżając stężenie LDL-cholesterolu obniżasz ryzyko CVD. W rzeczywistości stężenie LDL-cholesterolu jest lepszym wskaźnikiem ryzyka aniżeli cholesterolu całkowitego. Zakresy stężeń LDL-cholesterolu można ująć w przedziały:

Stężenie LDL-Cholesterolu
Poniżej 100 mg/dl - Optymalne
100 to 129 mg/dl - Niemal Optymalne/Powyżej Optimalnego
130 to 159 mg/dl - Graniczne
160 to 189 mg/dl - Wysokie
190 mg/dl I powyżej –Bardzo wysokie

Pozostałe występujące czynniki ryzyka CVD pozwolą określić pożądane u Ciebie stężenie LDL-cholesterolu, podobnie jak określą sposoby postępowania terapeutycznego. Optymalny dla Ciebie poziom LDL nie musi być takim dla przyjaciół czy sąsiadów. Ustal ze swoim lekarzem cele do osiągnięcia oraz sposoby i czas uzyskania zakładanych celów.
W przypadku gdy zmiana nawyków żywieniowych i stylu życia nie przynoszą efektów konieczne staje się włączenie leczenia farmakologicznego.

HDL jest często nazywany „dobrym cholesterolem”. Jego protekcyjne działanie wynika z możliwości przyjmowania cholesterolu na siebie i transportowania do wątroby. Zmniejsza przez to odkładanie się cholesterolu w ścianach naczyń krwionośnych. Tak więc wysokie stężenie HDL oraz niska wartość wskaźnika LDL/HDL są pożądane. Odwrotnie zaś wysokie stężenie LDL (przy niskim stężeniu HDL) oraz wysoka wartość wskaźnika LDL/HDL stanowią istotny czynnik ryzyka miażdżycy i CVD.
Przyjmujemy, że wysokie stężenia HDL są pożądane. Niskie stężenie HDL (poniżej 40 mg/dl) kwalifikuje Cię do grupy o wysokim ryzyku CVD. U przeciętnego mężczyzny stężenie cholesterolu waha się pomiędzy 40 a 50 mg/dl, u kobiet zaś wynosi najczęściej pomiędzy 50 a 60 mg/dl. Zakładamy, że wyższe wartości mają znaczenie protekcyjne w zakresie wystąpienia miażdżycy i jej powikłań.
Palenie tytoniu, otyłość czy nadwaga, siedzący tryb życia skutkują obniżeniem stężenia HDL. W celu obniżenia ryzyka i podwyższenia stężenia HDL wskazane jest unikanie palenia tytoniu, ograniczenie spożycia cukrów, spożywanie tłuszczów z ryb, wprowadzenie 30.- 60 minutowego wysiłku fizycznego regularnie, codziennie.
U osób z podwyższonym stężeniem triglicerydów zazwyczaj obserwuje się niskie stężenia HDL. Podnosi to zdecydowanie ryzyko CVD.
W przypadku gdy zmiana nawyków żywieniowych i stylu życia nie przynoszą efektów, konieczne staje się włączenie leczenia farmakologicznego.